Βλαστοκύτταρα – Ελπίδα ή Εκμετάλλευση;
Σε λίγο καιρό, θα γεννηθεί η δεύτερη ανιψιά μου. Ίσως γι’ αυτό θέλησα να ψάξω περισσότερο το θέμα της φύλαξης βλαστοκυττάρων.
Σαφέστατα δεν αρνούμαι πως είναι σημαντικά. Και πιστεύω πως με το πέρασμα των χρόνων πιθανότατα να είναι σωτήρια για πολλά ιατρικά προβλήματα.
Photographer: 8baller
Στο σήμερα όμως, τα πράγματα είναι λίγο σκοτεινά. Κι ίσως περισσότερο ο φόβος των Ιουδαίων, να είναι αυτός που ωθεί τους γονείς στο να χρυσοπληρώνουν τη φύλαξη τους σε ιδιωτικές τράπεζες αμφιβόλου ποιότητας.
Φυσικά, τα πράγματα θα ήταν ευκολότερα αν υπήρχαν περισσότερες δημόσιες τράπεζες φύλαξης. Προς το παρόν όμως, οι δυνατότητες φύλαξης χωρίς κόστος είναι σε βρεφικό στάδιο ακόμα.
Κάποτε, συζητούσα με τον αδερφό μου για άσχετο θέμα. Μου είπε θυμάμαι, πως οι πιο ακριβοπληρωμένοι πωλητές ασχολούνται με το χώρο της Ιατρικής. Και δεν είχε και άδικο για να λέμε τα πράγματα με το όνομα τους. Η ελπίδα πάντοτε ήταν χρυσοπληρωμένη. Την πουλάνε αιώνες τώρα με διάφορες μορφές.
Δεν είμαι αντίθετη στην έρευνα για τα βλαστοκύτταρα. Αντιθέτως. Τη στηρίζω και πιστεύω πως μπορούμε να περιμένουμε πολλά στο μέλλον. Είμαι αντίθετη όμως στην εκμετάλλευση που γίνεται στο όνομα των βλαστοκυττάρων.
Γνωρίζουμε πόσο ευαίσθητοι είναι οι γονείς που περιμένουν να γεννηθεί το αγγελούδι τους. Και τους πιέζουν όλοι, με κάθε τρόπο. Προσωπικά το θεωρώ ανήθικο να τους βάλεις μπροστά σε ένα τέτοιο δίλημμα. Οι περισσότεροι ζορίζονται στη σκέψη. Και τελικά για αυτό το απειροελάχιστο “αν” κόβουν χρήματα από αλλού για να πληρώσουν τις τράπεζες φύλαξης βλαστοκυττάρων.
Δημόσιες Τράπεζες φύλαξης βλαστικών κυττάρων
Δυστυχώς δεν υπάρχουν πολλές δημόσιες τράπεζες φύλαξης βλαστικών κυττάρων στην Ελλάδα. Κι αυτό σημαίνει πως δεν είναι όλα τα νοσοκομεία συμβεβλημένα με δημόσιες τράπεζες φύλαξης βλαστοκυττάρων.
Όταν προσφέρεις τα βλαστικά κύτταρα σε μια δημόσια τράπεζα φύλαξης, τα πράγματα είναι λίγο διαφορετικά από ότι αν τα δώσεις σε μια ιδιωτική τράπεζα.
- Δεν πληρώνεις
- Δεν φυλάσσονται για προσωπική χρήση
- Προσφέρονται σε όποιον μπορεί να τα χρειαστεί
- Ο δότης έχει προτεραιότητα στην περίπτωση που τα χρειαστεί
- Είναι συμβεβλημένες με άλλες δημόσιες τράπεζες και υποχρεωμένες να αναζητήσουν βλαστικά κύτταρα σε όλες τις τράπεζες φύλαξης του κόσμου
Δημόσια τράπεζα φύλαξης στην Ελλάδα λειτουργεί στην Ακαδημία Αθηνών ( η οποία συνεργάζεται με το νοσοκομείο “Αττικόν” και την κλινική “Έλενα Βενιζέλου”, τηλ.: 210 659341) και προωθείται η δημιουργία άλλης μιας στο Νοσοκομείο Παπαγεωργίου της Θεσσαλονίκης.
Κάπου ανάμεσα στις Δημόσιες και τις Ιδιωτικές
Στις 11/12/2007 εγκαινιάστηκε η Τράπεζα Αρχέγονων Κυττάρων του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών (ΕΙΕ) που όμως είναι ουσιαστικά μια σύμπραξη δημόσιου και ιδιωτικού φορέα με την εταιρία Biohellenika.
Ιδιωτικές τράπεζες φύλαξης βλαστικών κυττάρων
- Το κόστος είναι κάπου ανάμεσα στα 1500-3000 ευρώ
- Ο χρόνος φύλαξης είναι περίπου 20 έτη. Μετά θα πρέπει να πληρώσει το ίδιο το παιδί για να συνεχίσουν να φυλάσσονται.
- Δεν είναι συμβεβλημένες με άλλες τράπεζες φύλαξης. Έτσι μειώνουν τις πιθανότητες εύρεσης κατάλληλων μοσχευμάτων
- Κανείς δεν εγγυάται πως μπορούν να χρησιμοποιηθούν τα βλαστικά κύτταρα (ο σωστός όρος είναι στελεχιαία κύτταρα ή αρχέγονα αιμοποιητικά κύτταρα) από το ίδιο το παιδί διότι η αυτόλογη μεταμόσχευση είναι τις περισσότερες φορές άσκοπη. Αυτό καθιστά τα κύτταρα αυτά άχρηστα μια και δεν μπορεί να γίνει “ανταλλαγή” με κύτταρα άλλου ατόμου.
- Στατιστικά, 5 έως 7 στους 10 γονείς πληρώνουν για κάτι που δεν υπάρχει.
Φοβάμαι όλα αυτά που θα γίνουν για μένα χωρίς εμένα
Κάτι ακόμα που πρέπει να σκεφτούμε, είναι πως δεν υπάρχει κάποια νομοθετική ρύθμιση από όσο γνωρίζω, που να διασφαλίζει την πρόσβαση στα βλαστικά κύτταρα των διάφορων τραπεζών. Πιθανότατα να ανήκει στη σφαίρα της φαντασίας, όμως η πιθανότητα αποκωδικοποίησης του dna είναι δυνατή και η πρόσβαση στα στοιχεία του δότη λίγο επίφοβη.
Κι αυτό δε θα με πείραζε τόσο σε άλλη περίπτωση, άλλωστε υπάρχουν πάρα πολλοί δότες οργάνων σήμερα στην Ελλάδα. Η μικρή λεπτομέρεια όμως που κάνει τη διαφορά, είναι πως αποφασίζουμε εμείς για ένα πλάσμα που ακόμα δεν έχει γεννηθεί.
Σχετικές δημοσιεύσεις στο internet
- Τρόμος σε τιμές λογικές – από έναν Κύπριο πατέρα
- Cord blood και Cord blood Bank – από τη Wikipedia
- University of Michigan
- Βλαστικά Κύτταρα Νεογνών, η βιομηχανία της ελπίδας – της Ιωάννας Σουφλέρη για το ΒΗΜΑ Science
- Το δίλημμα της αποθήκευσης των βλαστοκυττάρων – του Τάσου Οικονόμου για την Καθημερινή
- Τα βλαστοκύτταρα, η έρευνα και το ανύπαρκτο θεσμικό πλαίσιο στην Ελλάδα – από τον καθηγητή Γενετικής Σ.Ν. Αλαχιώτη για το ΒΗΜΑ Science
Ίσως να σας ενδιαφέρουν κι αυτά από την ίδια κατηγορία...
14 Responses to “ Βλαστοκύτταρα – Ελπίδα ή Εκμετάλλευση; ”
Αφήστε ένα σχόλιο
[...] Βλαστοκύττατα – Ελπίδα ή εκμετάλλευση; Κατηγορία: Γενικά [...]
Δεν ξέρω αν είναι απολύτως ορθές ορισμένες κρίσεις. Το κέρδος των εταιρειών -που δεν είναι και μικρό κατά κεφαλή- στηρίζεται στην ελπίδα ότι στο μέλλον τα βλαστοκύτταρα θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τους δότες. Είναι μία γονεϊκή επένδυση για την υγεία των παιδιών τους, χωρίς να είναι βεβαια σίγουρο ότι θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν.
Πως μπορεί να είναι επένδυση κάτι που κανείς δεν είναι σίγουρος ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε μια ώρα ανάγκης;
και τα συγχωροχάρτια για την ελπίδα τα πλήρωναν σε μια άλλη εποχή, έτσι δεν είναι;
ΚΑΛΗ ΚΑΙ Η ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ ΠΟΥ ΚΑΝΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ.
Μάλλον έχεις κάποιο πρόβλημα στο να διαχωρίσεις κάτι που είναι διαφήμιση από κάτι που είναι είδηση.
Τίποτα χρήσιμο έχεις να προσθεσεις για το θέμα ή απλά είχες νευράκια και ήρθες να ξεσπάσεις;
[...] Τί συμβαίνει τελικά με τα βλαστοκύτταρα?, by woman on top Βλαστοκύτταρα – Ελπίδα ή εκμετάλλευση?, by [...]
Αν υποθέσουμε ότι δεν κρατήσει κάποιος τα βλαστοκύτταρα του παιδιού του, εκείνο αρρωστήσει και ο γιατρός έρχεται και σου λέει θέλουμε τα βλαστοκύτταρα του παιδίο για να γίνει καλά ΤΙ ΚΑΝΕΙΣ ΤΟΤΕ?????????
έχεις τύψεις που δε τα κράτησες έλενα…
Γι’ αυτό δεν είναι τόσο απλό το θέμα των βλαστοκυττάρων
Δεν θέλω να έχω τύψεις. Για αυτό και θα τα κρατήσω φυσικά. Αν σκεφτείς επίσεις πόσες χαζομάρες αγοράζουμε κάθε μέρα και πόσο εύκολα σκορπάμε τα χρηματά μας δεξιά και αριστερά. Ε! νομίζω ότι αξίζει να δώσω 2000€ για την κόρη μου και ας μην τα χρησιμοποιήσω ποτέ. Ας είναι ένα δώρο που να της είναι πραγματικά ΑΧΡΗΣΤΟ…..
Αγαπητή Έλενα,
Mου φαίνεται ότι θα προστεθείς και εσύ στους γονείς που νομίζουν πως αξίζει να ” επενδύσουν ” ιδιωτικά.
Να σε ενημερώσω όμως για 2 πράγματα:
1. Τα κύτταρα δεν θα μπορέσεις ποτέ να τα χρησιμοποιήσεις στο παιδί σου γιατί αποτελούν αυτόλογο μόσχευμα- βασικά έτσι τα αχρηστεύεις και για άλλα παιδιά που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν πραγματικά.
2. Αν το αίμα του λώρου δεν είναι αρκετό στην ιδιωτική τράπεζα μένεις στο μηδέν. Στην Δημόσια όμως το παιδί σου εγγράφεται στο μητρώο και μπορείς να γίνεις λήπτρια από άλλο παιδι- δεν αξίζει τον κόπο?
Φιλικά,
Δρ Στάθης
Εγω αυτο που καταλαβα ειναι πως εχουν δημιουργησει ενα κλιμα τρομου προς τους γονεις,για να εξασφαλισουν προς οφελος της επιστημης τις ποσοτητες,των μοναδικων αυτων βλαστοκυτταρων,που χρειαζονται(και σε μεγαλη γκαμα)για να κανουν τις ερευνες τους.Τουλαχιστον ελπιζω οτι και αν κανουν να το κανουν προς οφελος δικο μου χωρις να με αντιμετωπιζουν ως πειραματοζωο.
Παραταυτα ως μελλοντικος γονεας,σκεπτομενος το καλο του παιδιου μου,πιθανον να τα κρατησω τα βλαστοκυτταρα.Ειμαι και εγω σε μεγαλο διλημα.Αν τα κρατησω τελικα πιστευω πως ο κ Δρ Σταθης εχει δικιο.
Σε ένα τόσο δύσκολο δίλημα όσοι μέλλοντες γονείς και να μπουν παντα θα βρίσκονται στην πολύ δύσκολη θέση να απόφασίσουν. Όλοι μας στην σκέψη και μόνο των τύψεων που θα έχουμε αν τελικά μετά από 10 χρόνια τα βλαστοκύτταρα που δεν κρατήσαμε θα έσωναν την ζωή του παιδιού μας, παγώνουμε. Αναρωτιέμαι λοιπόν δεν θε πρέπει ένα νομοθετικό πλαίσιο να μας βγάζει από αυτή την δύσκολη θέση και να καθορίζει το τι πρέπει να γίνεται.Όσον αφορά την ασφάλεια των εργαζομένων ο νομοθέτης δεν επιτρέπει σε κανέναν να εργάζεται ανασφάλιστος. Γιατί δεν υπάρχουν και ιδιωτικές τράπεζες αίματος. Μήπως εκεί δεν υπάρχει η ελπίδα σαν διαπραγματευτικό ατού? Διαφωνώ οτι οι καλύτεροι πωλητές ασχολούνται με τα θέματα υγείας. Θεωρώ ότι η ελπίδα είναι το πιο εύκολο πράγμα να πουλήσεις.
Κάποιοι θεωρούν ότι με 2000 έκαναν το χρέος τους απέναντι στο παιδί τους.Αυτοί σταμάτησαν το κάπνισμα την περίοδο της εγκυμοσύνης?
Τελοσπάντων θεωρώ εκμετάλευση το να με βάζουν να αποφασίσω για ένα θέμα που ακόμη και οι γιατροί δεν συμφωνούν. Πως εγώ μπορώ να έχω καλύτερη κριση από αυτούς?
Μήπως τους συμφαίρει να το αποφασίζω εγώ γιατι εγώ δεν πρόκειται να πω όχι στην ελπίδα?
Δυστυχώς θα την αγοράσω και εγώ!
Για ακόμη μία φορά δημοσιεύονται στον τύπο οι απόψεις μερίδας οργανωμένων αιματολόγων, σχετικά με τις χρήσεις των βλαστικών κυττάρων του ομφαλικού αίματος καθώς και για τη λειτουργία των ιδιωτικών τραπεζών κρυοσυντήρησης, οι οποίες παρέχουν υπηρεσίες οικογενειακής φύλαξης κυτταρικών μοσχευμάτων. Οι απόψεις αυτές βεβαίως δεν είναι καθόλου άγνωστες αφού έχουν αποτελέσει εδώ και χρόνια υλικό για διάλογο, τόσο στη χώρα μας όσο και στο εξωτερικό. Οι απόψεις αυτές έχουν αναρτηθεί από τους εκφραστές τους στο διαδίκτυο, έχουν αποσταλεί σε όλα τα Πανεπιστήμια της χώρας και έχουν και στο παρελθόν δημοσιευθεί στον τύπο. Στις θέσεις της ελληνικής αιματολογικής εταιρείας (ΕΑΕ) έχουν από πολύ καιρό απαντήσει γραπτά, έγκριτοι έλληνες πανεπιστημιακοί, ενώ οι ακραίες απόψεις της ΕΑΕ δεν έχουν καταφέρει να κερδίσουν την αποδοχή της ευρύτερης επιστημονικής κοινότητας.
Η Ένωση Ελληνικών Τραπεζών Ομφαλικού Αίματος (ΕΕΤΟΑ) αποτελεί, τη στιγμή αυτή, το μοναδικό εν λειτουργία ελληνικό φορέα με καταστατικό σκοπό τη διενέργεια ελέγχων για την τήρηση των κανόνων ορθής λειτουργίας των ελληνικών τραπεζών κρυοσυντήρησης. Η ΕΕΤΟΑ έχει επίσης απαντήσει αναλυτικά και λεπτομερώς σε όλα τα επιχειρήματα της Ελληνικής Αιματολογικής Εταιρίας, επιστημονικά ή και ιδεολογικά.
Είμαστε της άποψης ότι η εκλαΐκευση της επιστήμης είναι μεν απολύτως χρήσιμη, υπόκειται ωστόσο αντικειμενικά σε περιορισμούς που προέρχονται τόσο από την έκταση του χώρου που διατίθεται γι’ αυτήν, όσο και από το επίπεδο των επιστημονικών γνώσεων εν γένει του αναγνωστικού κοινού. Για το λόγο αυτό, θα πρέπει σε κάθε σχετικό δημοσίευμα να περιγράφονται ισοβαρώς οι όποιες αντικείμενες θέσεις, προκειμένου να τεθούν οι βάσεις (και όχι να εξαχθούν τα συμπεράσματα) του σχετικού διαλόγου. Για την εξαγωγή των συμπερασμάτων καταλληλότερα είναι τα αντίστοιχα επιστημονικά συνέδρια – στα οποία ως τώρα οι θέσεις που επιπόλαια και άκριτα συχνά δημοσιεύονται δεν έχουν βρει γόνιμο έδαφος.
Επειδή επιλέγουμε να εκφραζόμαστε ως επιστήμονες και όχι ως δημαγωγοί, δεν έχουμε ως σήμερα αντεπιτεθεί με ένταση αντίστοιχη αυτής των επιθέσεων που δεχόμαστε. Είμαστε απόλυτα πεπεισμένοι ότι το μέλλον θα μας δικαιώσει, όπως άλλωστε συνέβη με πολλές αντίστοιχες εφαρμογές της σύγχρονης βιοϊατρικής – θυμίζουμε απλώς τα όσα γραφικά δημοσιεύονταν στις αρχές της δεκαετίας του ‘80 για τις τεχνικές υποβοηθούμενης αναπαραγωγής…
Αυτόλογες μεταμοσχεύσεις στελεχιαίων αιμοποιητικών κυττάρων (βλαστοκυττάρων)
Το βασικό επιχείρημα των πολέμιων της οικογενειακής – ιδιωτικής φύλαξης, στηρίζεται στην άποψη ότι: «όταν ένα παιδί νοσήσει νωρίς στη ζωή του από κάποια αιματολογική κακοήθεια, το ομφαλικό του αίμα επίσης νοσεί ή θα νοσήσει». Η παραδοχή αυτή προφανώς δεν ισχύει, παρά μόνο στη μειοψηφία των περιπτώσεων. Ακόμη κι αν μία αιματολογική κακοήθεια έχει κληρονομικά ή γενετικά αίτια (ύπαρξη προλευχαιμικών κλώνων στο αίμα) τούτο ουδόλως συνεπάγεται την υποχρεωτική εκδήλωση της νόσου. Αν συνέβαινε αυτό, θα έπρεπε όλα τα ομφαλικά μοσχεύματα, που προέρχονται από δωρεά, να ελέγχονται γενετικά για την ύπαρξη τέτοιων κλώνων ή εναλλακτικά, να παρακολουθείται η υγεία κάθε νεογνού – δότη ως τα πρώτα (πόσα;) έτη της ζωής του και να αφαιρείται από τη δημόσια δεξαμενή τυχόν δείγμα, που προέρχεται από παιδί το οποίο έχει στη συνέχεια νοσήσει. Κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει σε καμία δημόσια τράπεζα του κόσμου, ενώ οι οδηγίες του NETCORD, που θέτουν τα διεθνή πρότυπα ποιότητας των ομφαλικών μοσχευμάτων, δεν αναφέρουν πουθενά την ανάγκη διενέργειας γενετικών ελέγχων για την ύπαρξη προλευχαιμικών κλώνων. (Jim van Dongen et al 1999, Leukemia 13, 1901-1928)
Στην πραγματικότητα, χιλιάδες αυτόλογες μεταμοσχεύσεις βλαστικών κυττάρων πραγματοποιούνται κάθε χρόνο για την αντιμετώπιση αιματολογικών παθήσεων και κακοηθειών. Με βάση τα στοιχεία του Εθνικού Οργανισμού Μεταμοσχεύσεων (ΕΟΜ), το 2002 έγιναν στην Ελλάδα 206 μεταμοσχεύσεις προγονικών αιμοποιητικών κυττάρων, από τις οποίες οι 119 ήταν αυτόλογες (ποσοστό 57.7%).
Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία που δημοσιεύτηκαν στον τύπο (Το Βήμα 9/11/08), το 2007 στην Ελλάδα πραγματοποιήθηκαν 369 μεταμοσχεύσεις αιμοποιητικών κυττάρων, από τις οποίες οι 248 ήταν αυτόλογες (ποσοστό 67,2%).
Ανάλογα είναι τα στοιχεία και για την Ευρώπη. Βάσει EBMT (European Bone Marrow Transplantation Society) το 63.2% των μεταμοσχεύσεων στην Ευρώπη είναι επίσης αυτόλογες.
Κι ενώ οι παραπάνω μεταμοσχεύσεις αφορούν σε βλαστοκύτταρα που προέρχονται από τον μυελό των οστών των ίδιων των ασθενών (ο οποίος περιέχει όμοια κύτταρα με αυτά του ομφαλικού αίματος), το έτος 2007, πραγματοποιήθηκε και η πρώτη επιτυχής μεταμόσχευση αυτόλογων ομφαλικών βλαστοκυττάρων, για τη θεραπεία ενός 3χρονου παιδιού που έπασχε από Λευχαιμία (Ammar Hayami et al. 2007, Pediatrics 119,e296-e300). Το 2004 είχε προηγηθεί η χρήση αυτόλογων ομφαλικών μοσχευμάτων για τη θεραπεία μιας άλλης εξίσου σοβαρής αιματολογικής ασθένειας, της Απλαστικής Αναιμίας (Steven M. Fruchtman et al. 2004, Biology of Blood and Marrow Transplantation, 10:741-742).
Τέλος, δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι, εκτός από τις περιπτώσεις όπου υπάρχει αποδεδειγμένη προδιάθεση αιματολογικού ή άλλου καρκίνου, πολλές αιματολογικές κακοήθειες είναι επίκτητες, όπως για παράδειγμα αυτές που εμφανίζονται εξαιτίας της έκθεσης ενός ατόμου σε καρκινογόνα χημικά ή ακτινοβολίες. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις ένα αυτόλογο ομφαλικό μόσχευμα θα μπορούσε να αποβεί σωτήριο.
Η υποεπιτροπή πιστοποίησης (accreditation subcommittee) της ευρωπαϊκής ομάδας μεταμόσχευσης αίματος και μυελού (EBMT Group) εκδίδει τακτικά ειδικές εκδόσεις για τις τρέχουσες πρακτικές στις μεταμοσχεύσεις αιμοποιητικών κυττάρων, για αιματολογικές ασθένειες, συμπαγείς όγκους και ανοσολογικά νοσήματα, με κύτταρα που προέρχονται από τον μυελό των οστών, το περιφερικό αίμα και το ομφαλικό αίμα. Σε πρόσφατη έκδοση, όπου περιλαμβάνονται τα αποτελέσματα από 16 ευρωπαϊκά μεταμοσχευτικά κέντρα (Ljungman P et al. Bone Marrow Transplant. (2006), παρουσιάζεται σειρά αιματολογικών και μη νοσημάτων, με ενδείξεις για αυτόλογες μεταμοσχεύσεις, αλλογενείς μεταμοσχεύσεις από συγγενικό δότη και αλλογενείς μεταμοσχεύσεις από μη συγγενικό δότη, ανάλογα με το είδος και την εξέλιξη της πάθησης.
Τέλος. είναι σημαντικό να αναφερθεί, ότι ακόμα και στις περιπτώσεις όπου απαιτείται μεταμόσχευση βλαστοκυττάρων από άλλο άτομο, ένα ιστοσυμβατό συγγενικό μόσχευμα (όπως για παράδειγμα το δείγμα ενός αδερφού, που έχει φυλαχθεί σε μία οικογενειακή τράπεζα) δίνει σημαντικά μεγαλύτερες πιθανότητες επιβίωσης (63% ζωντανοί ένα χρόνο μετά), συγκριτικά με ένα μη-συγγενικό μόσχευμα ίδιας ιστοσυμβατότητας (29% ζωντανοί ένα χρόνο μετά)(Gluckman E et al. N Engl J Med. 1997 Aug 7;337(6):373-81), γεγονός που συνηγορεί υπέρ της οικογενειακής – ιδιωτικής φύλαξης.
Χρήσεις των ομφαλικών βλαστοκυττάρων σε αιματολογικές και μη ασθένειες
Είναι γνωστό ότι το αίμα του ομφαλίου λώρου είναι πλούσιο σε κύτταρα φυσικούς φονείς, (Natural Killer Cells). Τα κύτταρα αυτά με τη μέθοδο της κυτταρικής επέκτασης (cell expansion) μπορούν σήμερα να πολλαπλασιαστούν περισσότερες από 30 φορές, δημιουργώντας άνω των 150 Χ 106 κύτταρα ανά συλλογή. Τα κύτταρα αυτά εάν χορηγηθούν σε ασθενείς με οξεία λεμφοβλαστική και οξεία μυελογενή λευχαιμία προκαλούν απομάκρυνση του 60% έως 85% των κυκλοφορούντων λευχαιμικών κυττάρων. Με βάση τη γνώση αυτή το αίμα του ομφαλίου λώρου μπορεί να χορηγηθεί σε ασθενείς χωρίς προηγηθείσα χημειοθεραπεία, σε ενήλικες οι οποίοι έχουν ήδη μεταμοσχευθεί και σε παιδιά ή ενήλικες οι οποίοι δεν κρίνονται υποψήφιοι προς μεταμόσχευση. (Patric Zweidler-McKay, University of Texas, M.D. Anderson Cancer Center, Children’s Cancer Hospital. Aνακοίνωση στο ετήσιο συνέδριο της American Society of Pediatric Hematology/Oncology, 16 Μαΐου 2008).
Είναι επίσης γνωστό, ότι το αίμα του ομφαλίου λώρου είναι πλούσιο σε πρόδρομα κυτταροτοξικά βλαστικά κύτταρα τα οποία στρέφονται εναντίον των καρκινικών κυτττάρων, και για το λόγο αυτό χορηγείται στις περιπτώσεις ρετινοβλαστωμάτων των παιδιών (σπάνιο είδος καρκινικών όγκων του οφθαλμού), όπου κατ εξοχήν γίνονται αυτόλογες μεταμοσχεύσεις (Joshi et al, 2007, I Neuroimmune Pharmacology 2 (2), 202-212).
Είναι γνωστό εδώ και καιρό, ότι το ομφαλικό αίμα περιέχει εκτός από τα αρχέγονα αιμοποιητικά κύτταρα, τα μεσεγχυματικά βλαστοκύτταρα και τα μη-περιορισμένα σωματικά κύτταρα (unrestricted somatic stem cells). Τα τελευταία, είναι κύτταρα που μπορούν να διαφοροποιηθούν σε οποιονδήποτε τύπο ενήλικου κυττάρου πλην αυτών των γονάδων και παρόλο που ανιχνεύονται σε πολύ μικρούς αριθμούς, μπορούν να πολλαπλασιαστούν In Vitro σε 1015 κύτταρα, χωρίς να χάσουν την δυναμικότητά τους (Kogler G et al. J. Exp. Med. Vol 200; no2; july 19, 2004 pg 123-135) ενώ έχει αποδειχθεί ότι τo αίμα του ομφαλίου λώρου μπορεί να δώσει κύτταρα και των τριών βλαστικών δερμάτων (Sensken et al 2007, 9 (4): 362-378). Συνεπώς η πληροφορία πως «τα ομφαλικά μοσχεύματα μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο σε αιματολογικά νοσήματα» είναι παρωχημένη. Μια απλή αναζήτηση στην επίσημη ιστοσελίδα για της κλινικές δοκιμές που διεξάγονται υπό την αιγίδα του Εθνικού Ιδρύματος Υγείας (NIH) των Η.Π.Α., (http://clinicaltrials.gov) με λέξεις-κλειδιά «cord blood» παρήγαγε 363 αποτελέσματα, αναδεικνύοντας το τεράστιο δυναμικό των ομφαλικών μοσχευμάτων. Ανάμεσα στα αποτελέσματα που προέκυψαν από την αναζήτηση, βρίσκει κανείς δοκιμαστικές θεραπείες για αιματολογικές, μεταβολικές, νευρολογικές, ορθοπεδικές, ανοσολογικές, καρδιολογικές και άλλες ασθένειες.
Ήδη, έχουν δημοσιευθεί τα πρώτα αποτελέσματα από τη χρήση των βλαστοκυττάρων του ομφαλικού αίματος για τη θεραπεία του Διαβήτη τύπου Ι (Michael J Haller et al. 2008, Exp Hematology,36(6): 710-715) και αναμένονται εξελίξεις σε αντίστοιχες προσπάθειες για άλλα αυτοάνοσα νοσήματα όπως η σκλήρυνση κατά πλάκας.
Πολλά υποσχόμενες είναι και οι εξελίξεις στον τομέα της «Αναγεννητικής Ιατρικής», ενός κλάδου που βρίσκεται σε δυναμική ανάπτυξη και υπόσχεται να αλλάξει το μέλλον της ιατρικής σε πολλά πεδία. Η ανίχνευση μη-περιορισμένων ολοδύναμων σωματικών βλαστοκυττάρων στο ομφαλικό αίμα (Kogler G et al. J. Exp. Med. Vol 200; no2; july 19, 2004 pg 123-135) μπορεί να οδηγήσει τα ομφαλικά μοσχεύματα σε μία εναλλακτική πηγή βλαστοκυττάρων με ιδιαίτερα μεγάλο εύρος διαφοροποίησης, ενώ τα μεσεγχυματικά βλαστικά κύτταρα που περιέχει, χρησιμοποιούνται ήδη σε αναγεννητικές θεραπείες, όπως για παράδειγμα η αναγέννηση του μετεμφραγματικού μυοκαρδίου (R de Silva and RJ Lederman, Cytotherapy 2004; 6(6): 608-614), καθώς και σε αναπλαστικές εφαρμογές στην ορθοπεδική και αθληιατρική.
Απ΄όλα τα παραπάνω που μόνο ενδεικτικά αναφέρουμε, γίνεται σαφές ότι οι εφαρμογές των βλαστοκυττάρων σήμερα, αφορούν μια συνεχώς διευρυνόμενη γκάμα νοσημάτων, που ξεπερνά τα στενά όρια της αιματολογίας. Ακόμη δε και μέσα σε αυτά τα όρια, είναι προκλητική η επιλεκτική πληροφόρηση που διεξάγει μερίδα οργανωμένων αιματολόγων, η οποία εμφανίζει παραπλανητικά μόνον τη μισή αλήθεια.
Επίσης, θεωρούμε ότι γίνεται εύκολα κατανοητό πως στις απόψεις που συχνά και ανεύθυνα δημοσιεύoνται υφίσταται σοβαρός και τεκμηριωμένος επιστημονικός αντίλογος. Θεωρούμε δε αυτονόητη υποχρέωση κάθε αμερόληπτου εντύπου ή ιστοσελίδας, την αναζήτηση και δημοσίευση τυχόν αντίθετων απόψεων, ιδιαίτερα μάλιστα όταν τα θέματα που αναλύονται είναι εκτός από κοινωνικά και εξόχως επιστημονικά.
Γ. Καραβάνας
Μορ. Βιολόγος – Γενετιστής, MSc, PhD
Εκπρ. Τύπου ΕΕΤΟΑ
[...] ενδιαφέρονται να δωρίσουν βλαστοκύτταρα, μπορούν να τηλεφωνούν στο 2313-307419, τις εργάσιμες [...]